in

Wild fotograferen in Nederland – slangen


29 april 2020, 10:02

In deze serie geven we je tips en tricks over het fotograferen van wild in Nederland. Van kleine insecten tot grote grazers. We vertellen je wat over de dieren en geven je tips over hoe je ze het beste op de foto zet. Dit keer vertellen we je alles over de soorten slangen die in Nederland leven.

De afgelopen twee keer bespraken we de vogels en insecten in je tuin, nu stappen we de tuin uit en de Nederlandse natuurgebieden in. Nederland is maar een klein landje, maar er is enorm veel wild te vinden. Hoewel niet iedereen het weet, leven er ook slangen in Nederland.

Er leven slechts drie inheemse soorten in ons land en daarom bespreken we die ook alle drie uitgebreid. We leren ze je te herkennen, vertellen je waar je ze kunt vinden en leggen natuurlijk uit hoe je ze het beste op de foto zet!


Foto: daan de vos, een ringslang

Het beste tijdstip

Rond maart komen de eerste slangen uit hun winterverblijf. Slangen zijn koudbloedig, wat betekend dat ze op moeten warmen om energie te krijgen. Als deze beestjes dus uit hun winterverblijf komen zijn ze traag en energieloos. Hierdoor gaan ze op zoek naar plekjes in de zon om in op te warmen, dit is het perfecte moment om naar ze op zoek te gaan.

Ook na een lange koude nacht kun je ze vroeg in de ochtend in de eerste zonnestralen zien liggen. Zorg er dan wel voor dat je er vroeg bij bent, want zodra de slang warm genoeg is, duikt hij weer onder om bijvoorbeeld op jacht te gaan en dan is hij een stuk lastiger te vinden.

Rond deze tijd breekt, net zoals voor heel veel andere dieren, de paringsperiode van de slangen aan. De dieren zijn net verveld, waardoor ze er op hun best uitzien. Dit is dus ook het perfecte moment om op zoek te gaan naar slangen (let er wel op dat je dat alleen doet en dat je voldoende afstand houdt van andere mensen). Zie je twee of meerdere slangen bij elkaar? Zorg er dan voor dat je ze niet stoort. Het zou zomaar kunnen dat je een paring of een paringsritueel verstoord en dat zou vervelende gevolgen kunnen hebben voor de slangen en hun nakomelingen. Als je natuur wilt fotograferen is het belangrijk dat je daar ook respect voor hebt.


Foto: Paul Coos, een gladde slang

Soorten slangen

Ringslang

Van de drie slangen die in Nederland leven, is de kans om de ringslang tegen te komen het grootst. De slang is de grootste van de slangen die in ons land voorkomen en kan wel 130 cm worden. Hij leeft graag bij het water en is soms zelfs te vinden op plekken waar mensen leven, zelfs in de stad wordt hij heel af en toe gespot. De ringslang heeft zijn naam te danken aan de tekening van een ring die in zijn nek zit.

De ringslang is geen agressieve slang en bijt bijna nooit. Wel kan de slang een vies ruikende vloeistof uitscheiden wanneer hij zich bedreigd voelt. Ook doet hij dan wel eens alsof hij dood is. Zoek, als je de ringslang wilt spotten, naar een plek met water zoals bijvoorbeeld een grote vijver of een meer, waar veel kikkers, padden, salamanders of kleine zoogdieren leven. Deze dieren staan namelijk op het menu van de ringslang.


Foto: poetsiepoets

Gladde slang

De gladde slang wordt vaak niet groter dan 60 centimeter. De slang heeft een spitse snuit en door de vorm van de schubben ziet de slang er letterlijk glad uit. De kleur van de slang varieert van grijsachtig tot bruin of roodbruin. De slang is niet gevaarlijk. Hij is niet giftig en hij is ook niet agressief, de slang leeft redelijk verborgen, waardoor hij lastig te spotten is.

Je kunt de gladde slang vinden op stuwwallen, heidevelden en veengebieden, voornamelijk op de Veluwe, in Drenthe en in de Brabantse natuurgebieden. Ze komen echter ook af en toe voor in Friesland of in Drenthe. Helaas staat de gladde slang op de rode lijst voor bedreigde diersoorten, wat dus ook betekend dat de kans dat je hem tegenkomt wat kleiner is.


Foto: Dutchlatino

Adder

De adder is misschien wel de bekendste Nederlandse slang. Dit is dan ook de enige giftige slang die in ons land leeft. Dat betekent echter niet dat je bang moet zijn voor deze slang. Het aantal mensen dat aan de beet van een adder is gestorven in Nederland de afgelopen 150 jaar is op één hand te tellen. Wees echter wel voorzichtig, de beet van een adder is heel pijnlijk en je kunt er ook goed ziek van worden. Als je snel hulp zoekt is de kans gelukkig wel heel groot dat je er niets aan overhoudt.

De adder is makkelijk te herkennen aan de spleetvormige pupil, de twee andere Nederlandse slangen hebben namelijk ronde pupillen. De adder heeft ook een zigzaglijn over zijn rug lopen, waar je hem gemakkelijk aan kunt herkennen. De adder komt voor in het midden en het oosten van het land, in natuurgebieden zoals de Veluwe.


Foto: vliegert

Hoe zet je ze dan op de foto?

Houd voldoende afstand van de slang. Ondanks dat geen van de slangen in Nederland enorm gevaarlijk zijn, kunnen ze nog steeds gemeen bijten. Door afstand te houden voorkom je dat. Daarbij zorg je er ook voor dat je ze niet wegjaagt. Door de afstand die je moet houden kun je het beste een telelens meenemen. Bijvoorbeeld een 70-200 mm of een 300 mm kan goed van pas komen. Maak gebruik van een groot diafragma om de achtergrond mooi onscherp te krijgen.

Wil je een portret maken? Blijf dan laag bij de grond. Het is belangrijk om de foto’s op ooghoogte te maken, dan maakt je foto de meeste indruk.
Een slang beeldvullend in beeld is mooi, maar een slang in zijn natuurlijke omgeving kan ook heel mooi zijn. Ga eens op zoek naar een ander standpunt en pak eens wat van de omgeving mee, dat kan je foto net dat ene interessante zetje geven.

De schubben van slangen hebben vaak een interessante textuur. Daarbij kunnen je slangen in alle bochten en kronkels tegenkomen. Leg daar eens extra nadruk op. In de nabewerking kun je bijvoorbeeld de schubben extra tot hun recht laten komen.

Heb je een slang gevonden? Blijf dan eerst even staan. Laat hem aan je wennen. Als je gelijk enthousiast op hem af komt en begint te klikken, is de kans groot dat hij wegkruipt. Blijf rustig en maak geen onverwachte bewegingen.


Foto: vliegert, een adder

Benieuwd welke dieren we nog meer hebben besproken. Alle artikelen uit deze serie kun je hier vinden.

Mis niks met de wekelijkse Zoom.nl nieuwsbrief!

E-mailadres

Dynamiek in je foto’s: zo gebruik je het creatieve effect van sluitertijd

Basiscursus: Diafragma voor beginners